تاثیر گاما-آمینوبوتیریک اسید (GABA) بر رشد و ویژگیهای فیتوشیمیایی گیاه بادرنجبویه (Melissa officinalis L.) در شرایط تنش شوری | ||
| مجله علوم و صنایع غذایی ایران | ||
| Volume 23, Issue 172, March 1405, Pages 93-107 PDF (513.82 K) | ||
| Document Type: پژوهشی اصیل | ||
| DOI: 10.48311/fsct.2026.84008.0 | ||
| Authors | ||
| مهسا حمیدی نیا; مرضیه قنبری جهرمی* ; فریدون قاسم خان قاجار | ||
| گروه علوم و مهندسی کشاورزی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران | ||
| Abstract | ||
| گاما-آمینوبوتیریک اسید (GABA) یک الیسیتور بیوشیمیایی است که میتواند به عنوان یک مولکول سیگنالدهنده درونزا فعالیت کند. امروزه استفاده از GABA به منظور کاهش اثرات تنشهای محیطی و افزایش تولید مواد موثره در گیاهان متداول شده است. تحقیق حاضر با هدف بررسی تاثیر GABA (صفر، 5/0، 5/1، 3 میلیمولار) بر رشد، ویژگیهای فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی گیاه بادرنجبویه (Melisa officinalis) تحت تنش شوری (صفر، 60 و 120 میلیمولار) به صورت فاکتوریل بر پایه طرح کاملا تصادفی در سه تکرار انجام شد. نتایج نشان داد که تنش شوری 120 میلیمولار سبب کاهش معنیدار صفات مورفولوژیک ارتفاع بوته، وزن تر اندام هوایی و ریشه و میزان رنگیزههای فتوسنتزی در گیاه گردید. با کاربرد GABA 3 میلیمولار بیشترین مقدار فنول، فلاونوئید کل و فعالیت آنتیاکسیدانی که با هم همبستگی مثبت دارند، مشاهده شد. در شرایط افزایش شدت تنش شوری تا 60 میلیمولار میزان اسانس گیاه افزایش پیدا کرد، اما با افزایش شدت تنش شوری تا 120 میلیمولار، درصد و عملکرد اسانس کاهش یافت. به طور خلاصه، در حالی که بادرنجبویه به تنش شوری حساسیت نشان میدهد، محلولپاشی GABA به طور موثری اثرات نامطلوب آن را با افزایش رشد و تحریک تولید متابولیتهای ثانویه ارزشمند کاهش میدهد. محلولپاشی با 3 میلیمولار GABA به عنوان یک استراتژی عملی برای بهبود ظرفیت آنتیاکسیدانی و عملکرد اسانس در شرایط شوری متوسط تا 60 میلیمولار NaCl توصیه میشود و از کشت پایدار این گیاه دارویی در مناطق شور حمایت میکند. | ||
| Keywords | ||
| الیسیتور; تنش اسمزی; خصوصیات رشدی; درصد اسانس; فرنجمشک | ||
| References | ||
|
| ||
|
Statistics Article View: 402 PDF Download: 290 |
||