گوشورون، گابوره، گا؛ بررسی دگرگشت مفهوم و زیست گاو در فرهنگ، متل و باور قوم لر | ||
| فرهنگ و ادبیات عامه | ||
| Volume 13, Issue 66, November and December 1404, Pages 74-111 PDF (629.51 K) | ||
| Document Type: پژوهشی اصیل | ||
| DOI: 10.48311/cfl.2025.86380.0 | ||
| Author | ||
| آرش حاذق نژاد* | ||
| مدرس دانشگاه فرهنگیان،اهواز،ایران. | ||
| Abstract | ||
| گاو با کارکردهای فراوانی چون قربانیشونده، تولید محصولات لبنی و ایفای نقش در زراعت، عاملی مهم در سیر تمدنی بشر بوده است. در جستار پیش رو، با روش میدانی/ اسنادی، پس از تشریح ابعاد حضور گاو در آثار و یافتههای باستانشناسی و باورهای دینی و اساطیری ایرانیان، جایگاه و نقش گاو در متلها، فرهنگ و باور مردم و موجودی به نام گابوره در بین مردمان قوم لر بهویژه ایل بویراحمد، واکاوی میشود. بهنظر میرسد با پذیرفتن دین اسلام و بنا به تغییرات و نیز ملاحظات دینی و فرهنگی در باور مردمان موردبحث، اگرچه گاو در سیر تاریخی از موجودی اساطیری و ماورائی همچون گاو یکتا آفرید و گوشورون، دچار دگرگشت شده، اما هنوز براساس پیشینۀ اعتقادی و اساطیری نیاکان خود، از او بهعنوان عنصری آسمانی و اساطیری که سرمنشأ حیات اولیۀ نبات و جانور است، یاد میکنند و در ناخودآگاه خویش، گاو امروزی را با واسطۀ موجودی به نام گابوره به گاو نخستین، پیوند میدهند. گابوره بهعنوان گاوی آسمانی در خویشکاریهایی چون افزایش و رونق زادوولد چهارپایان مفید و رشد و نمو گیاهان و کشتزارها و نیز در ویژگیهای ظاهری چون رنگ خاص خود و در جنسیت که خنثی اما مادینهنماست و نیز در فرازمینی بودن، با گاو اساطیری یکتا آفرید و گوشورون، مشترک است. | ||
| Keywords | ||
| قوم لر; فرهنگ و متل و باور; گاو نخستین; گابوره | ||
| References | ||
|
| ||
|
Statistics Article View: 80 PDF Download: 80 |
||
| Number of Journals | 45 |
| Number of Issues | 2,196 |
| Number of Articles | 24,877 |
| Article View | 28,765,085 |
| PDF Download | 18,602,845 |