تکنولوژی جنسیت در برساخت اجتماعی جنسیتی زن بهمثابۀ مادر (مطالعة موردی: فیلم «شیار ۱۴۳» از رمان به فیلمنامه) | ||
| فصلنامه نقد ادبی | ||
| Volume 18, Issue 72, Autumn 1404, Pages 171-209 PDF (843.75 K) | ||
| Document Type: پژوهشی -نظری اصیل | ||
| DOI: 10.48311/lcq.2026.117122.82708 | ||
| Authors | ||
| آمنه مجذوب صفا* 1; مریم صالحی نیا2 | ||
| 1زبان و ادبیات فارسی/دانشکده ادبیات و علوم انسانی دکتر علی شریعتی/ دانشگاه فردوسی مشهد، ایران | ||
| 2گروه زبان و ادبیات فارسی / دانشکده ادبیات علوم انسانی دکتر علی شریعتی /دانشگاه فردوسی مشهد، ایران | ||
| Abstract | ||
| سینما و ادبیات دو رسانهای هستند که ارزشها و پذیرشهای اجتماعی را بازتاب میدهند.این بازتاب از منظر فمینیسم میتواند روشنگر صدایی باشد که در طی تاریخ خاموش شده است. در این پژوهش برآنیم تا براساس نظریة تکنولوژی جنسیت از ترزا دولارتیس به بررسی نقش مادر در فیلم شیار ۱۴۳ بپردازیم. دولارتیس این نظریه را ابتدا از فوکو و تکنولوژی جنس او وام گرفته و آن را به منظری جدید تبدیل کرده است. او میگوید که چگونه هویت جنسی براساس تکنولوژیهای مختلف اعم از اجتماعی، روانشناختی و فرهنگی شکل گرفته و باعث میشود تا هر فرد خودش و دیگری را با آن تعریف کند. کارکرد این نظریه در این فیلم، شخصیت پیچیدة مادر را متمایز از ارزشها و گفتمانهای زمان خودش نشان میدهد. این تحلیل براساس بازنمایی بصری و سوژگی شخصیت بنا شده، چراکه نظریة دولارتیس بر سابژکتیویته استوار است. این منظر دریافت مخاطبان از روایتهایی با محوریت مادرانگی و زنانگی را بهچالش میکشد. تکنولوژی جنسیت چگونگی ساخت و تجربة جنسیت در جامعه را تحلیل میکند. نرگسآبیار از تأثیرگذارترین نویسندگان و کارگردانهای معاصر سینمای ایران است. او بهعنوان یک نویسندة پیشگام نشان میدهد که چگونه شخصیتهای مختلف زنان در ژانرهای گوناگون بهتصویر درمیآیند. کارکرد نظریة دولارتیس در فیلم او نشان میدهد که چگونه شخصیتهای زنانة جدیدی تولید کرده و بازنمایی آنها با دیگر گفتمانهای مسلط چقدر تفاوت دارد. | ||
| Keywords | ||
| فمینیسم، سینما، دولارتیس، نرگس آبیار، سینمای ایران | ||
| References | ||
|
| ||
|
Statistics Article View: 51 PDF Download: 5 |
||
| Number of Journals | 45 |
| Number of Issues | 2,196 |
| Number of Articles | 24,880 |
| Article View | 28,802,363 |
| PDF Download | 18,606,226 |