نشانههای سرشت اساطیری افراسیاب در شاهنامه | ||
| پژوهشهای ادبی | ||
| Article 1, Volume 1, Issue 2, 1382, Pages 7-36 PDF (1.2 M) | ||
| Document Type: پژوهشی اصیل | ||
| Author | ||
| سجاد آیدنلو* | ||
| دانشگاه ارومیه | ||
| Abstract | ||
| افراسیاب، شاه ، پهلوان نامدار تورانی و بزرگترین دشمن ایرانیان در شاهنامه در دورهای تقریباً سیصد و بیست ساله است که در منابع اساطیری ـ حماسی ایران مانند اوستا، متون پهلوی و آثار عربی و پارسی از او در کنار شهریاران و یلان ایران زمین به تفصیل و اختصار سخن رفته است. از اوایل سده بیستم میلادی به بعد، برخی از ایرانشناسان این نظریه را مطرح کردهاند که افراسیاب نماد اپوش (apush)، دیو خشکسالی، است که به پیروی از آنها مورد اشاره پــژوهشگران ایرانی نیز قرار گرفته است.. از سوی دیگر برخی محققان کشته شدن افراسیاب به دست کیخسرو را با روایت حماسی، بنمایه (motif) جهانی اژدهاکشی برابر دانسته اند. افراسیاب را به تلویح یا آشکارا، معادل و مرتبط با «اژدها» دانستهاند. مجموع این دیدگاه ها نشان میدهد که برخی از اسطورهشناسان، افراسیاب را در سرشت نخستین و اساطیری خویش، موجودی غیر انسان و عنصری اهریمنی بسان دیو و اژدها پنداشتهاند تا جایی که نگارنده بررسی کرده، در میان منابع اصیل مربوط به اساطیر و حماسههای ایران، تنها در دو جا اشارهای کوتاه به ماهیت اهریمنی افراسیاب آمده است. در شاهنامه نیز در مواردی به صورت کنایه و تعریض به نژاد دیگرگون و غیر بشری افراسیاب اشاره شده که از منظر موضوع مورد بحث قابل توجه است بویژه که یک بار «بدنژاد» خوانده شده است. | ||
| Keywords | ||
| افراسیاب; اساطیر; شاهنامه فردوسی; اژدها; شیطان | ||
|
Statistics Article View: 417 PDF Download: 313 |
||
| Number of Journals | 45 |
| Number of Issues | 2,188 |
| Number of Articles | 24,823 |
| Article View | 26,732,030 |
| PDF Download | 18,194,220 |