بررسی مقولۀ اضطراب در مجموعه داستان نمازخانۀ کوچک من هوشنگ گلشیری | ||
| فصلنامه نقد ادبی | ||
| Article 8, Volume 16, Issue 62, 1402, Pages 237-283 PDF (938.64 K) | ||
| Document Type: پژوهشی -نظری اصیل | ||
| Authors | ||
| مجید هوشنگی* 1; مهدیه طهماسبی2 | ||
| 1استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه الزهرا تهران ایران | ||
| 2کارشناسی ارشد گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه الزهرا، تهران، ایران. | ||
| Abstract | ||
| محوریت نقد روانکاوانه، تعامل میان حوزۀ هنر، بهویژه ادبیات با موضوعات روانکاوی است که در این روش، سوژۀ متن به بستری برای شناخت نشانهها، ریشهها و عوامل رواننژندی در سه محور مؤلف، متن (ساختار و شخصیتها) و مخاطب است؛ و در مواردی نادر به روش عبور از بحران و ابزاری برای رواندرمانگری تبدیل خواهد شد. در این حوزه، مقولۀ اضطراب و وسواس از موضوعات مهمی است که در روانشناسی با رویکردهای شناختیِ متفاوتی بدان پرداخته شده است و میتواند یکی از موضوعات کاربردی در تحلیل متنمحورانۀ آثار ادبی قرار گیرد. از سویی، آثار گلشیری بهسبب آگاهی او از دانش روانشناسی و کاربست آگاهانۀ تکنیکها و شاخصههای مهم آن در پردازش و تقویت شخصیت، از ظرفیت بالایی در جهت تحلیل روانکاوانه برخوردار است. لذا این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی به بررسی مقولۀ اضطراب در مجموعه داستان نمازخانۀ کوچک من پرداخته و نتیجه گرفته است که ریشۀ اضطراب در شخصیتهای این داستانها، ترس از وقوع یک حادثۀ ناگوار در آینده است و شخصیتها اغلب به پاسخ ابتدایی اجتناب و گریز از موقعیت و مکانیسمهای دفاعی ابتدایی روی میآورند. اکثر شخصیتها در مواجهه با اضطراب، مبتلا به افسردگی، خشم و انزوا شده که در نشانههای رفتاریِ متعددی چون مصرف الکل، بیخوابی و بیقراری، پرخاش کردن و جیغ و فریاد کردن این بحران را بازنمایی خواهند کرد. درمجموع میتوان اضطراب و افسردگی را در این مجموعه بهعنوان وجه غالب در نظر داشت. | ||
| Keywords | ||
| روانکاوی; نقد روانکاوانه; اضطراب; گلشیری; نمازخانۀ کوچک من | ||
| References | ||
|
| ||
|
Statistics Article View: 334 PDF Download: 172 |
||
| Number of Journals | 45 |
| Number of Issues | 2,196 |
| Number of Articles | 24,877 |
| Article View | 28,781,917 |
| PDF Download | 18,604,119 |