نقش جامعۀ شهری و شهرسازی غربی در تداوم و تحولِ کالبدی ـ فضایی شهر تهران عصر ناصری | ||
| جامعهشناسی تاریخی | ||
| Article 2, Volume 13, Issue 2, 1401, Pages 25-54 PDF (874.92 K) | ||
| Document Type: مقالات علمی پژوهشی | ||
| DOI: .13.2.2 | ||
| Authors | ||
| حسن الهیاری* 1; پژمان افخمی عمله قشقائی2; امیرحسین حاتمی3 | ||
| 1استادیار گروه تاریخ، دانشگاه خلیج فارس | ||
| 2دانشجوی دکتری تاریخ دانشگاه خلیج فارس بوشهر | ||
| 3استادیار گروه تاریخ، دانشگاه بینالمللی امام خمینی(ره) | ||
| Abstract | ||
| شهرسازی تهران تا دورۀ ناصرالدینشاه همچنان به شیوۀ شهرسازی دورۀ صفوی ادامه یافته بود. این شیوه تنها جوابگوی نیازهای یک شهر سنتی در ابعاد مختلف اجتماعی، اقتصادی و سیاسیِ محدود بود. اما از دوران ناصرالدینشاه تهران بهعنوان پایتخت ایران در دورۀ قاجاریه و در مواجهه با دنیای غرب به بستری برای تحولات در زمینۀ شهرسازی و الگویی برای دیگر شهرهای ایران در این زمینه تبدیل شد؛ هرچند این تحولات در شکل خالص غربی وارد شهر مذکور نشد و در نمودی ترکیبی و متأثر از جامعۀ سنتی ایرانی نمایان شد. ازاینرو مسئلۀ پژوهش حاضر بررسی چگونگی تأثیر شهرسازی غربی و جامعۀ شهری تهران در تداوم و تحول کالبدی ـ فضایی شهر مذکور در دورۀ ناصری است. این تحقیق با تکیه بر روش توصیفی ـ تحلیلی به بررسی مسئلۀ مزبور پرداخته است. یافتههای این پژوهش نشان میدهد که بخش کالبدی شهر تهران در دورۀ ناصرالدینشاه متأثر از تمدن غربی وارد مرحلۀ جدیدی شد. این تغییراتِ کالبدی ـ فضایی صرفاً تحتتأثیر دنیای مدرن غرب صورت نگرفت؛ بلکه نیروهای اجتماعی، فرهنگی و هنری بومی و سنتی، تأثیرات جدید را با معماری ایرانی ترکیب کردند. تحولات مزبور از یک جهت در شیوۀ نوسازیِ شهری در ابعاد مختلف و از جهت دیگر در بُعد کمیتی و رشد و زایش و تکثیر عناصر شهر محقق شد. در این بین کارویژههای برخی از عناصر شهری تهران مطابق با نیازهای جدید تغییر کرد. | ||
| Keywords | ||
| تهران; عصر ناصری; شهرسازی غربی; جامعۀ شهری; نوسازیِ شهری; تحولات کالبدی ـ فضایی | ||
| References | ||
|
| ||
|
Statistics Article View: 459 PDF Download: 131 |
||
| Number of Journals | 45 |
| Number of Issues | 2,174 |
| Number of Articles | 24,685 |
| Article View | 25,082,201 |
| PDF Download | 17,779,884 |