بررسی تاریخی برخی از عناصر ساختواژی گویش سیستانی | ||
| جستارهای زبانی | ||
| Article 4, Volume 11, Issue 6 - Serial Number 60, 1399, Pages 103-136 PDF (476.18 K) | ||
| Document Type: مقالات علمی پژوهشی | ||
| Authors | ||
| عباسعلی آهنگر* 1; منصوره دلارامی فر2 | ||
| 1استاد زبانشناسی گروه ادبیات و زبان انگلیسی دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران | ||
| 2دانشآموختۀ دکتری زبانشناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران | ||
| Abstract | ||
| تحولات مداومی که در زبانها رخ میدهد بهدلیل ماهیت پویای زبان بوده است که در گذر زمان بهصورت بسیار کند و تدریجی حاصل شده است. در این راستا، زبانها و گویشهای محلی بهطور معمول کمتر دستخوش تغییر قرار گرفتهاند. گویش سیستانی نیز از جمله گویشهایی بهشمار میآید که دارای برخی ویژگیهای آوایی، واجی، نحوی و ساختواژی منحصربهفردی است که آن را با زبان فارسی معیار (امروزی) متفاوت ساخته است. پژوهش حاضر، ضمن توصیف پارهای از عناصر و ویژگیهای ساختواژی گویش سیستانی و مقایسۀ آنها با زبان فارسی باستان، میانه، دری، و زبان اوستا درصدد است تا نشان دهد که کدام عناصر تاریخی ساختواژی در این گویش همچنان کاربرد دارد و هرکدام از چه دورهای به ارث رسیده است. دادههای زبانی پژوهش، از طریق بررسی کتابخانهای و همچنین به روش میدانی با ضبط گفتار آزاد و مصاحبه با گویشوران سیستانی مسن بالای 60 سال گردآوری شده است. سپس، عناصر ساختواژی بهدست آمده از گویش سیستانی با آنچه از زبانهای فارسی باستان، میانه، دری و اوستا موجود است، مقایسه شد. نتایج پژوهش نشان داد که در این گویش پیشوندهای فعلی be-، me-، na-، ma- و شناسههای غیرگذشته، پسوند -ak(a)، ضمایر اشارۀ نزدیک i و اشارۀ دور o ، ضمایر شخصی فاعلی me، to، o، mâ ، šmâ و ošo، ضمایر انعکاسی xod و مشترک xâ، عدم کاربرد ضمایر متصل و همچنین وجود خوشۀ دو همخوانی آغازین مانند: dr، st، fr، در زبانهای فارسی باستان، میانه، دری و اوستا ریشه دارند. | ||
| Keywords | ||
| گویش سیستانی; فارسی باستان; فارسی میانه; فارسی دری; عناصر ساختواژی | ||
| References | ||
|
| ||
|
Statistics Article View: 502 PDF Download: 153 |
||
| Number of Journals | 45 |
| Number of Issues | 2,174 |
| Number of Articles | 24,684 |
| Article View | 25,077,321 |
| PDF Download | 17,776,998 |