واژههای مرکب درونمرکز زبان فارسی: ساختهای مفهومی ساده یا پیچیده | ||
| جستارهای زبانی | ||
| Article 2, Volume 11, Issue 6 - Serial Number 60, 1399, Pages 35-68 PDF (661.28 K) | ||
| Document Type: مقالات علمی پژوهشی | ||
| Authors | ||
| معصومه دیانتی1; حدائق رضائی* 2; عادل رفیعی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری زبانشناسی همگانی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران | ||
| 2استادیار گروه زبانشناسی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران. | ||
| 3استادیار گروه زبانشناسی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران | ||
| Abstract | ||
| در تعدادی از پژوهشهای زبانشناختیِ متمرکز بر واژههای مرکب این مسئله اذعان شده است که واژههای مرکب درونمرکز بهدلیل وجود عنصر هسته ترکیبپذیرند و شفافیت معنایی دارند. با مفروض قرار دادن ادعای فوق، پژوهش حاضر بر آن است تا با تمرکز بر بُعد معنایی واژههای مرکب درونمرکز زبان فارسی نشان دهد که چگونه در برخی از واژههای مرکب درونمرکز وجود عنصر هسته الزاماً به معنی ترکیبپذیری معنایی و سادگی ساختار مفهومی این واژهها نیست و واژههای مرکبی که طبق تعریف درونمرکز تلقی میشود، بهلحاظ پیچیدگی ساختار مفهومی تفاوتهایی با یکدیگر دارند. به این منظور، با استناد به ادعای برخی زبانشناسان شناختی مبنی بر قابلیت نظریۀ آمیختگی مفهومی در تبیین ساخت معنای واژههای مرکب، از ابزارها و مفاهیم این نظریه بهره گرفته شد و فرایند مفهومپروری در تعدادی اسم مرکب درونمرکزِ اسم ـ اسم زبان فارسی تحلیل گردید. تحلیلها نشان میدهد که هرچند برخی واژههای مرکب درونمرکز نمونههای بارز ترکیبپذیری معنایی هستند و شبکههای انضمامی ساده را فعال میسازند، واژههای مرکب درونمرکزی نیز وجود دارند که به لحاظ معنایی شفاف و ترکیبپذیر نیستند. در این واژهها علیرغم وجود عنصر هسته، متأثر از عملکرد مجاز یا استعاره تصویری بر روی جزء توصیفکننده، فرایند ساخت معنا شبکهای تکساحتی را برمیانگیزاند که هرچند به پیچیدگی شبکههای انضمامی دوساحتی نیست، سادگی و ترکیبپذیری معنایی شبکههای ساده را نیز نشان نمیدهد. این نتیجه تلویحاً مؤید آن است که تمام واژههایی که بر مبنای تعریف، درونمرکز تشخیص داده میشوند، ساختار مفهومی یکسانی ندارند. | ||
| Keywords | ||
| واژههای کلیدی: واژههای مرکب درونمرکز; ترکیبپذیری معنایی; نظریه آمیختگی مفهومی; ساخت معنا | ||
| References | ||
|
| ||
|
Statistics Article View: 358 PDF Download: 162 |
||
| Number of Journals | 45 |
| Number of Issues | 2,174 |
| Number of Articles | 24,684 |
| Article View | 25,076,962 |
| PDF Download | 17,776,800 |